Hakkımızda
Bir yön motoru, iki soru
Yönüm, kıble bulmayı çözmek için başladı ama aslında daha genel bir soruya cevap veriyor: dünyadaki herhangi bir nokta benim neremde? Kıble, bu motorun hedefi Mekke olan hâli. Aynı matematik hem "Kâbe ne tarafta?" hem "memleketim ne tarafta?" sorusunu cevaplıyor.
Neden bu siteyi yaptık
Kıble açısını hesaplamak, doğru formülü bilen biri için birkaç satırlık iştir. Zor olan kısım o sayıyı elinizdeki telefonun gösterdiği yöne çevirmektir. Mevcut araçların çoğu birinci kısmı yapıp ikinci kısmı kullanıcıya bırakıyor: bir sayı gösteriyor, iğneyi döndürüyor ve o sayının ne kadar güvenilir olduğu konusunda tek kelime etmiyor.
Oysa bir pusulanın en tehlikeli hâli bozuk olması değil, bozukken çalışıyor görünmesidir. İğne kararlı biçimde bir yeri gösterir, kullanıcı ona güvenir ve yön otuz derece yanlıştır. Bunu kullanıcının kendi başına anlaması neredeyse imkânsız — çünkü karşılaştıracağı bir referans yok.
Bu yüzden ürünün büyük kısmı hesaptan değil dürüstlük altyapısından oluşuyor. Her ekranda görünen bir doğruluk rozeti var. Manyetik alan Dünya için normal aralığın dışına çıktığında uyarı basıyoruz. Kalibrasyon rehberi hareketi göstermekle kalmıyor, işe yarayıp yaramadığını ölçüyor. Ve her ekranda, sensöre hiç ihtiyaç duymayan bir yedek yöntem bir dokunuş uzakta duruyor.
Kategoriyi genişletmek
İkinci fikir, motoru genel tutmaktan çıktı. "Kâbe ne tarafta?" ile "İzmir ne tarafta?" matematiksel olarak aynı sorudur. Motoru bu genellikte yazdıktan sonra, ikinci soruyu cevaplamamak için hiçbir sebep kalmadı.
Ve o ikinci soru sanılandan çok daha sık soruluyor. Gurbette yaşayan biri için "memleketim hangi tarafta?" mesafe bilgisinden farklı, duygusal bir ihtiyaç. Bir öğrenci için coğrafya dersinin en somut hâli. Bir seyyah için otel odasında yön bulmanın yolu. Bunların hepsi aynı hesabı gerektiriyor.
Görsel: Denise Jans / Unsplash
İlkeler
Hangi kurallarla inşa edildi
Hesap cihazda kalır
Jeodezi, manyetik model ve sensör filtreleri tarayıcıda çalışır. Koordinat hiçbir isteğin parçası olarak dışarı çıkmaz. Bu bir pazarlama cümlesi değil, mimari bir kısıt: yazdırılabilir raporu bile sunucuda üretmiyoruz, çünkü üretmek konumu göndermek anlamına gelirdi.
Mutlak iddia yok
"%100 doğru" veya "kesin kıble" demiyoruz. Hesap tarafındaki hatamız ölçülmüş ve dış referansa karşı doğrulanmış; cihaz tarafındaki hata ise donanıma ve çevreye bağlı. İkisini ayırıp her ikisini de söylüyoruz.
Elle girilmiş veri yok
WMM katsayıları NOAA'nın resmî dosyasından, koordinatlar GeoNames'ten üretim betikleriyle çevriliyor. Doksan katsayıyı elle kopyalamak bu ölçekte kaçınılmaz biçimde hata üretirdi.
Ölçüm ekranında reklam olmaz
Reklamlar yalnızca blog yazılarında bulunur. Kıble ve yön araçlarının bulunduğu ekranlarda — pusula, harita, güneş, rapor, il ve şehir sayfaları — reklam göstermiyoruz ve göstermeyeceğiz. Bir güven ürününün ölçüm anını satmak, ürünün kendisini bozar.
Yedek yöntem her zaman bir dokunuş uzakta
Sensör yok, izin verilmedi veya parazit ağır — bu durumların hepsi tasarlanmış. Güneş yöntemi ve harita hizalama ikinci sınıf çözümler değil; ev içinde çoğu zaman pusuladan daha güvenilirler.
Erişilebilirlik sonradan eklenmez
Sesli yönlendirme modu, canlı bölge duyuruları, klavye gezinmesi ve hareket hassasiyeti desteği baştan var. Görme engelli bir kullanıcı kıbleyi ekrana bakmadan bulabiliyor.
Neleri kasıtlı olarak yapmıyoruz
Bir ürünün ne yapmadığı, ne yaptığı kadar belirleyici. Bazı şeyleri henüz yapmadık, bazılarını hiç yapmayacağız — ikisini ayırmak dürüst olmanın parçası.
Namaz vakitleri sunmuyoruz. Kıble arayan kullanıcının namaz vakti de aradığını biliyoruz. Ama vakit hesabı ayrı bir uzmanlık ve yarım yapılırsa kıble tarafındaki güveni de götürür. Eklenirse Diyanet parametreleriyle ve ayrı bir doğrulama süreciyle eklenecek.
Fıkhi görüş bildirmiyoruz."Kaç derece sapma kabul edilebilir?" sorusu teknik değil dini bir sorudur. Bizim işimiz size en doğru açıyı ve o açıya ne kadar güvenebileceğinizi söylemek; hükmü Diyanet İşleri Başkanlığı ve müftülükler verir.
"Diyanet onaylı" demiyoruz. Aynı yöntemi kullanıyoruz — büyük daire, WGS-84 elipsoidi üzerinde — ve bunu söylüyoruz. Ama bir onay almış değiliz ve almış gibi görünmek en kolay kazanılan, en kolay kaybedilen güven olurdu.
Kullanıcı hesabı yok. Kayıt, giriş veya profil oluşturma yok; kendi tarafımızda size ait bir kayıt tutmuyoruz. Yerel depolamada yalnızca son kullandığınız konum duruyor — her açılışta yeniden izin istememek için. Sitenin masraflarını karşılamak için reklam (AdSense) ve trafik ölçümü (Analytics) kullanıyoruz; bunlar çerez yerleştirir ve gizlilik politikasında tek tek yazılı. Konumunuz ve kıble hesabınız bu hizmetlere hiçbir koşulda gönderilmez.
Veri ve teknoloji künyesi
Şeffaflık, kaynakları saymakla başlıyor. Kullandığımız her şey açıkça belirtilmiş ve doğrulanabilir durumda.
- Manyetik sapma: NOAA/NCEI WMM-2025. Katsayılar resmî dosyadan üretiliyor; uygulama NOAA'nın resmî test dosyasındaki yüz noktanın tamamında doğrulanıyor.
- Coğrafi veri: GeoNames (CC BY 4.0). İl ve ilçe merkezleri idari sınırın geometrik merkezi değil, merkez yerleşim noktası.
- Güneş konumu: SunCalc gökmekanik kütüphanesi. Kıble Saati tarihleri sabit yazılmıyor, her yıl için hesaplanıyor.
- Harita: MapLibre GL. Uydu karoları Esri World Imagery, sokak karoları OpenStreetMap.
- Görseller: Unsplash, her birinin kaynağı kullanıldığı yerde belirtilmiş.
- Jeodezi: WGS-84 elipsoidi, Vincenty ters çözümü, Haversine çapraz kontrolü.
Yöntemin tamamı nasıl çalışır sayfasında, test sonuçları doğruluk sayfasında ölçülmüş sayılarla duruyor. O sayfadaki değerler elle yazılmıyor; site her derlendiğinde yeniden ölçülüyor.
Teknik tarafta kayda değer bir tercih de şu: bütün sayfalar önceden üretiliyor. İl, ilçe, şehir ve yön çifti sayfalarındaki her değer site derlenirken hesaplanıyor, dolayısıyla sayfa açıldığında bir hesap sunucusuna gidilmiyor. Bunun iki sonucu var: sayfalar çok hızlı açılıyor ve koordinatınızın dışarı çıkmadığı iddiası programatik sayfalar için de geçerli oluyor.
Kapsam ise arama davranışına göre belirlendi. Türkiye'de 81 ilin ve 974 ilçenin tamamı var, çünkü insanlar şehir adıyla değil oturdukları semtin adıyla arıyor. Dünya tarafında Türkiyeli nüfusun yoğun olduğu ülkelerde eşik bilinçli olarak düşürüldü. Listede olmayan bir nokta için hesap motoru yine çalışıyor — kapsam yalnızca hangi noktaların kalıcı bir sayfası olduğunu belirliyor.